Strefy magazynowe – jak pracować wózkiem widłowym?

Technologia stosowana w branży magazynowej nieustannie się rozwija. Oznacza to, że wszystkie systemy stają się coraz bardziej innowacyjnymi, a strefy magazynowe podzielone są funkcjonalnie i zgodnie z etapami pracy z towarem. Dzięki temu możliwa jest optymalizacja wszelkich procesów związanych z kompletowaniem i magazynowaniem ładunków oraz ich wysyłką. Aby jednak optymalizacja procesów była efektywna, niezbędne jest odpowiednie dostosowanie układu magazynu do aktualnych potrzeb i organizacji pracy.

W tym artykule szczegółowo omówimy, jak prawidłowo zaprojektować i zorganizować strefy magazynowe. Wyjaśnimy także, co to jest strefa kompletacji w magazynie oraz jakie wyposażenie powinno znaleźć się w poszczególnych strefach magazynu. 

Co powinien uwzględniać proces podziału magazynu na strefy?

Dzielenie powierzchni magazynowej na strefy zapewnia lepszą organizację pracy i zwiększenie jej efektywności. Tego rodzaju działania przyczyniają się do usprawnienia procesów zarządzania nie tylko pracownikami, lecz także przechowywanym towarem. W każdej ze stref znajdują się inne narzędzia i maszyny wspomagające ludzką pracę. To z kolei implikuje konieczność wykorzystania różnego rodzaju wózków widłowych.

Na jakie strefy dzieli się magazyn? 

Współczesna logistyka wewnętrzna nie mogłaby istnieć bez ścisłej segmentacji przestrzeni.

Jakie są rodzaje stref w magazynie? Pomimo tego, że każdy obiekt może różnić się specyfiką, uniwersalny model zakłada strukturę, którą najczęściej opisuje się jako 4 strefy magazynowe. W ich skład wchodzą: strefa przyjęć, strefa składowania, strefa kompletacji oraz strefa wydań.

Odpowiadając konkretnie na pytanie, jakie są strefy logistyczne w magazynie, należy pamiętać, że ich układ musi tworzyć płynny, liniowy lub pętlowy łańcuch ruchu towaru. Każdy przestój na stykach tych obszarów generuje straty finansowe, dlatego tak ważny jest prawidłowy podział magazynu na strefy oraz precyzyjne przypisanie do nich urządzeń transportu bliskiego.

Czym jest strefa przyjęć w magazynie?

To strategiczny punkt wejściowy każdego obiektu logistycznego, do którego przewożone są towary bezpośrednio z rozładunków. Na tym etapie kontrolowana jest ich jakość, stan opakowań, temperatura (w przypadku towarów wymagających chłodzenia) oraz pełna zgodność z zamówieniem i dokumentacją przewozową (awizo).

Zanim rozpocznie się właściwy proces przechowywania ładunków, każda paleta musi uzyskać swoje oznaczenie w systemie WMS (np. etykietę z kodem kreskowym lub RFID). Następnie przekazuje się ją operatorowi wózka, który transportuje ładunek do strefy przechowywania.

W tym obszarze najczęściej wykorzystywane są wózki widłowe z napędem elektrycznym oraz dyszlem, tak zwane wózki prowadzone. Ładunki przechowywane są tymczasowo na posadzkach, na wyznaczonych polach odkładczych. W niektórych magazynach do transportu na tym etapie stosuje się wózki pozbawione silnika napędowego, czyli klasyczne „paleciaki” ręczne. Działają one jedynie przy pomocy siły operatora i nie wymagają posiadania uprawnień UDT. Jeżeli specyfika dostaw wymusza składowanie ładunków jeden na drugim w blokach, wykorzystywane są do tego wózki widłowe z masztem.

Jakie funkcje pełni strefa składowania w magazynie?

Strefa składowania stanowi największą z wydzielonych stref w magazynie i zajmuje zazwyczaj od 40% do nawet 60% całkowitej powierzchni hali.

Jaka jest dokładna definicja strefy składowania? To wyznaczona przestrzeń zamknięta, odpowiednio przystosowana do długotrwałego lub krótkoterminowego umieszczania jednostek ładunkowych na regałach lub bezpośrednio na posadzce, w sposób uporządkowany i bezpieczny.

Biorąc pod uwagę to, jakie funkcje pełni strefa składowania w magazynie, należy wymienić przede wszystkim:

• zabezpieczenie zapasów przed uszkodzeniem i czynnikami zewnętrznymi,
• maksymalne wykorzystanie kubatury (wysokości) obiektu,
• gwarancję szybkiego dostępu do poszczególnych indeksów towarowych za sprawą systemów regałowych.

Strefa składowania w magazynie to miejsce z dużą ilością zaawansowanego sprzętu.

• Towary najczęściej umieszczane są na regałach paletowych rzędowych, wjezdnych lub grawitacyjnych o zróżnicowanej wysokości, co pozwala na utrzymanie idealnego porządku w hali.
• Towary przeznaczone do późniejszej wysyłki lub przesunięcia transportowane są przy pomocy wózka widłowego o wysokich parametrach technicznych. Przy tego rodzaju operacjach wykorzystuje się wyspecjalizowane urządzenia wysokiego składowania (wózki typu “Reach Truck”) przeznaczone do płynnego i bezpiecznego użytku przy regałach paletowych sięgających kilkunastu metrów w górę.
• W bardzo wąskich alejkach (VNA) pracują natomiast wózki systemowe, które poruszają się po specjalnych prowadnicach indukcyjnych lub mechanicznych.

Strefa kompletacji i jej rola w magazynie

Kolejnym obszarem jest strefa kompletacji w magazynie (często nazywana z języka angielskiego “strefą picking”).

Strefa kompletacji – co to za miejsce? To obszar, w którym następuje rozformowanie całych palet i przygotowanie konkretnych, mniejszych zamówień pod wytyczne klientów końcowych. To właśnie tutaj generowanych jest najwięcej kosztów osobowych, ponieważ operacje wymagają dużej precyzji.

W tym miejscu pobierane są poszczególne elementy do przesyłek, które w dalszej kolejności transportowane są do strefy wysyłkowej. Wózki dobierane są w zależności od wielkości oraz wagi ładunku, a także od wysokości, na której odbywa się pobranie (kompletacja niska, średnia lub wysoka). Optymalnym rozwiązaniem do kompletacji niskiej jest elektryczny wózek paletowy, który pozwala umieścić na widłach zarówno większe, jak i mniejsze towary (to modele często z przedłużonymi widłami na dwie lub trzy palety jednocześnie, co znacznie skraca czas przejazdu operatora). Do wyższych poziomów stosuje się zaawansowane wózki do kompletacji.

Zobacz również: Jak dobrze zorganizować magazyn? Organizacja magazynu od A do Z

Co to jest strefa wysyłek?

Stanowi ostatnią ze stref funkcjonujących w magazynie. Przeznaczona jest do kompletacji ładunków i jest położona najbliżej stref załadunku i rozładunku. Dzięki takiemu rozmieszczeniu możliwa jest sprawna komunikacja między poszczególnymi strefami, jak również skrócenie czasu załadunku. Najczęstsze zastosowanie w tej strefie znajduje wózek kompletacyjny z funkcją podnoszenia operatora.

Odpowiednia organizacja przestrzeni to klucz do sukcesu logistycznego przedsiębiorstwa. Strefy magazynowe projektuje się już na samym początku powstawania powierzchni. Odpowiedni rozkład stref przekłada się na optymalizację ilości niezbędnych do pracy wózków oraz zasobów ludzkich, będących gwarancją sprawnej organizacji.

Jak prawidłowo zaplanować podział magazynu na strefy?

Wiesz już, jakie są strefy w magazynie oraz jak wygląda ich ogólna charakterystyka. Fundamentem sukcesu jest jednak integracja tych przestrzeni.

Jak prawidłowo zaplanować podział magazynu na strefy? Przede wszystkim należy przeanalizować rotację towarów (analiza ABC). Towary najszybciej rotujące (grupa A) powinny być składowane blisko strefy kompletacji i wydań, aby maksymalnie skrócić drogę, jaką muszą pokonać wózki widłowe. Należy unikać krzyżowania się dróg transportowych, co drastycznie zmniejsza ryzyko kolizji i wypadków z udziałem pieszych.

Sprawdź także: Zasady prawidłowego oznakowania magazynu

Dlaczego przemyślane strefy magazynowe to podstawa sukcesu? 

Odpowiednia organizacja przestrzeni i przemyślane strefy w magazynie to fundament sukcesu logistycznego każdego przedsiębiorstwa. Wszystkie strefy magazynowania projektuje się z dbałością o detale już na samym początku powstawania powierzchni użytkowej obiektu. Odpowiedni, płynny rozkład, jaki prezentują profesjonalnie zaplanowane strefy magazynu, bezpośrednio przekłada się na optymalizację ilości niezbędnych do pracy wózków oraz zasobów ludzkich, będących gwarancją sprawnej i bezpiecznej organizacji pracy każdego dnia.

Poznaj nowoczesne rozwiązania dostępne w OMV Polska i przekonaj się, ile możesz zyskać. Masz pytania? Skontaktuj się z nami, a nasi eksperci przygotują ofertę dopasowaną do Twoich potrzeb!

FAQ – najczęstsze pytania naszych klientów

Jakie wózki są najbardziej uniwersalne do pracy w strefie przyjęć i strefie wydań?

W strefach tych najlepiej sprawdzają się elektryczne wózki paletowe (prowadzone lub z platformą dla operatora).

Dlaczego w strefie składowania wysokiego zaleca się stosowanie wózków typu Reach Truck zamiast modeli czołowych?

Wózki typu Reach Truck posiadają wysuwany maszt i są bardziej kompaktowe, co pozwala im pracować w znacznie węższych korytarzach roboczych (zazwyczaj o szerokości poniżej 2,9 m).

Jak prawidłowo dobrać wózek widłowy do strefy kompletacji?

Wybór zależy od wysokości, na której składowane są towary przeznaczone do picking-u. Do kompletacji niskiej (z poziomu 0 i 1) wystarczą szybkie wózki paletowe z przedłużonymi widłami. W przypadku kompletacji średniej i wysokiej niezbędne są wózki do kompletacji z podnoszoną kabiną operatora.