Wszystko, co warto wiedzieć o hamulcach wózka widłowego

Hamulce w wózku widłowym odgrywają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa operatora i sprawnej pracy magazynu. Odpowiadają za stabilność i skuteczne zatrzymanie pojazdu, dlatego muszą działać bez zarzutu nawet w trudnych warunkach. Wiedza na temat tego, jakie są hamulce w wózku widłowym i jak o nie dbać, pozwala uniknąć wypadków i kosztownych przestojów. W dalszej części tekstu wyjaśnimy, jakie rodzaje hamulców w wózku widłowym występują, jak działa hamulec zasadniczy i pomocniczy, dlaczego niektóre modele mają dwa pedały hamulca, a także jak sprawdzić i odpowietrzyć układ hamulcowy wózka widłowego, by pracował niezawodnie przez wiele lat.

Rodzaje hamulców w wózku widłowym – różnice i zastosowanie

W zależności od konstrukcji pojazdu i jego przeznaczenia można wyróżnić różne rodzaje hamulców w wózku widłowym. Najczęściej spotykane są hamulce bębnowe, działające poprzez nacisk szczęk hamulcowych na wewnętrzną powierzchnię bębna. To rozwiązanie jest popularne ze względu na prostotę konstrukcji i niskie koszty eksploatacji. Alternatywą, stosowaną głównie w warunkach intensywnej pracy, są mokre hamulce w wózku widłowym.

Czym są mokre hamulce w wózku widłowym? W tym przypadku system zamknięty jest w kąpieli olejowej, co powoduje, że elementy cierne są lepiej chłodzone, co znacząco wydłuża ich żywotność i zmniejsza ryzyko przegrzania. Taki układ hamulcowy wózka widłowego jest typowy dla pojazdów używanych w intensywnych warunkach pracy – np. w hutach, tartakach czy centrach logistycznych. 

Spotkać można również systemy hydrauliczne i pneumatyczne, które pozwalają na bardziej precyzyjne dozowanie siły hamowania. Wybór konkretnego rozwiązania uzależniony jest od konstrukcji pojazdu, jego masy oraz rodzaju wykonywanych zadań.

Hamulec zasadniczy i pomocniczy – dwa systemy bezpieczeństwa

Każdy wózek widłowy wyposażony jest w dwa niezależne systemy hamowania: hamulec zasadniczy i hamulec pomocniczy.

Hamulec zasadniczy w wózku widłowym

Hamulec zasadniczy w wózku widłowym odpowiada za codzienne zatrzymywanie pojazdu w trakcie pracy. Zazwyczaj jest to układ hydrauliczny lub mechaniczny, aktywowany naciśnięciem pedału.

Warto regularnie weryfikować jego działanie – należy więc wiedzieć, jak sprawdzić hamulec zasadniczy w wózku widłowym, aby wykryć ewentualne zużycie szczęk, wycieki płynu hamulcowego lub zapowietrzenie układu.

1. Przed rozpoczęciem pracy należy ruszyć wózkiem widłowym z niewielką prędkością na płaskim terenie i wcisnąć pedał hamulca zasadniczego (czyli roboczego), aby upewnić się, że pojazd zatrzymuje się płynnie i szybko.
2. Następnie powtórzyć test, jadąc do przodu i do tyłu.
3. Jeśli wózek ściąga na bok, hamuje zbyt słabo lub pedał jest miękki, natychmiast trzeba zgłosić usterkę i zaprzestać pracy.

Hamulec pomocniczy w wózku widłowym

Hamulec pomocniczy w wózku widłowym wykorzystuje się w sytuacjach awaryjnych lub podczas postoju. Najczęściej przyjmuje formę hamulca ręcznego, który blokuje koła lub oś napędową.

Jak sprawdzić hamulec ręczny w wózku widłowym? W codziennej pracy operator musi wiedzieć, jak prawidłowo używać hamulca ręcznego, aby zapobiec niekontrolowanemu przesunięciu maszyny, zwłaszcza na pochyłościach.

1. Sprawdza się to poprzez naciągnięcie hamulca pomocniczego (czyli ręcznego) na płaskim terenie, a następnie próbując ruszyć wózkiem lub zwalniając pedał jazdy (w zależności od typu wózka).
2. Prawidłowo działający hamulec ręczny powinien całkowicie zablokować koła i uniemożliwić ruch pojazdu, nawet przy lekkiej próbie ruszenia.
3. W trakcie jakiegokolwiek staczania się lub luzu należy natychmiast zgłosić usterkę do serwisu i wstrzymać pracę wózkiem.

Sprawdź również: Co oznaczają kontrolki w wózku widłowym?

Jak dbać o układ hamulcowy wózka widłowego i rozpoznać usterki?

Układ hamulcowy wózka widłowego wymaga regularnych przeglądów, ponieważ nawet niewielka nieszczelność lub zapowietrzenie może doprowadzić do poważnego wypadku.

• Pierwszym krokiem w diagnostyce jest zwrócenie uwagi na sygnały ostrzegawcze. Operator powinien szczegółowo monitorować takie kwestie jak długość drogi hamowania, nietypowy opór pedału, wszelkie odgłosy towarzyszące hamowaniu oraz ewentualne wycieki płynu z układu.
• Jeśli pedał wpada zbyt głęboko, to może oznaczać konieczność odpowietrzenia układu. Warto także wiedzieć, jak odpowietrzyć hamulce w wózku widłowym – procedura polega na usunięciu powietrza z przewodów, co przywraca prawidłowe ciśnienie i skuteczność działania. 
• W wielu wózkach stosuje się dwa pedały hamulca, co bywa zaskoczeniem dla początkujących operatorów. Dlaczego wózki widłowe mają dwa pedały hamulca? Jeden z nich odpowiada za zatrzymanie, a drugi za tzw. hamulec manewrowy, który ułatwia precyzyjne operowanie pojazdem przy niskich prędkościach. Regularne kontrole, czyszczenie i wymiana płynu hamulcowego to podstawa utrzymania bezpieczeństwa w miejscu pracy.

Konserwacja i naprawa hamulców – najczęstsze błędy operatorów

W codziennej eksploatacji wózka widłowego istotne jest zarówno to, jak działają hamulce w wózku widłowym, a także to, jak są obsługiwane.

Częstym błędem jest zbyt gwałtowne hamowanie, które prowadzi do szybszego zużycia szczęk lub tarcz. Inny problem to brak wiedzy, w jaki sposób sprawdzić hamulec zasadniczy w wózku widłowym w warunkach magazynowych – operatorzy często pomijają ten element podczas codziennej kontroli technicznej. Równie niebezpieczne jest zaniedbywanie hamulca ręcznego – niewielka usterka może spowodować stoczenie się pojazdu z ładunkiem. Dlatego przed każdą zmianą warto sprawdzić, jak działa hamulec pomocniczy wózka widłowego i czy blokuje koła w pełnym zakresie.

Wózki widłowe z mokrym układem hamulcowym wymagają okresowej wymiany oleju, który odpowiada za smarowanie i chłodzenie elementów ciernych. Brak konserwacji prowadzi do przegrzania i utraty skuteczności hamowania. Regularne przeglądy serwisowe, zgodne z zaleceniami producenta, są niezbędne, by wózek był sprawny oraz bezpieczny dla operatora oraz całego otoczenia.

Wiele ciekawych informacji znajdziesz również tutaj: Wózek widłowy nie chce jechać, czyli najczęstsze problemy z wózkami widłowymi i podpowiedzi, jak je rozwiązywać

Chcesz zoptymalizować procesy w swojej firmie i poszukujesz innowacyjnych rozwiązań magazynowych? Skontaktuj się z nami! OMV Polska ma wiedzę i ofertę, aby usprawnić Twoją pracę.